عنوان خبرآیا ژن های کاذب خاموش هستند یا دارای عملکرد هستند
(شاخه: زیست شناسی مولکولی)
ارسال شده توسط P. Jabbarzadeh
شنبه 29 شهريور 1393 - 05:12:54

مختصری در مورد پزودو ژن ها یا ژن های کادب (Pseudogenes):

ژنوم یوکاریوت های عالی مثل انسان دارای ژن هایی هستند که مدت ها بر این باور بودند که جزو توالی های خاموش در ژنوم هستند و ژن هایی بوده اند که زمانی کارآمد بوده اند ولی اکنون خاموش شده اند.

اما تحقیقات یک دهه گذشته نشان می دهد که این ژن ها دارای عملکرد هستند و در فیزیولوزی سلول نقش دارند.

معرفی یک مثال- PTEN و PTENP1:


به عنوان مثال ژن PTEN یک فسفاتاز هست که مسیر پیام رسانی PI3K/Akt را غیر فعال می کند و جلوی سرطانی شدن سلول را میگیرد. این مسیر که زیاد کار کند پیام تکثیر سلولی و از آن مهمتر مهاجرت سلولی را می دهد که سبب متاستاز می شود (به کمک مسیرهای دیگر)

تعدادی میکرو RNA هستند که به توالی '3-UTR در PTEN mRNA متصل شده و این mRNA را به سمت تخریب هدایت می کنند. اینها Oncogenic microRNA هستند که مشهورترین آنها miR-21 هست که در اکثر سرطان ها مثل پستان بیان بالا دارد.

حال همین ژن PTEN که خیلی کلیدی است و از کار افتادن آن چه با miR و چه با جهش سبب سرطانی شدن سلول می شود، دارای ژن کاذب موسوم به PTENP1 است. این ژن هم نسخه برداری می شوند و توالی آن خیلی شبیه ژن اصلی است. فقط دارای 18 جهش missense در رونشت خود هست که متیونین آغازین هم که برای آغاز ترجمه ضروری است را ندارد. لذا از روی این ژن ترجمه صورت نمی گیرد.

ولی '3-UTR در ژن کاذب PTEN مشابه '3-UTR در ژن اصلی PTEN است. لذا در اینجا ژن کاذب سبب می شودب عنوان طعمه برای OncomiR ها مثل miR-21 قرار گیرد. لذا تعداد زیادی از این مولکول های کوچک به رونوشت ژن کاذب متصل می شوند. در واقع این ژن کاذب به عنوان یک ژن سرکوبگر تومور عمل می کند. اگر چه خود این ژن کاذب هم می تواند جهش های دیگری پیدا کند که این نقش سرکوبگری را از دست بدهد.

همه ژن های کادب سرکوبگر تومور نیستند. زیرا همانطور که همه مایکرو RNA ها نیز انکوژنیک نیستند.

ژن KRAS که یک مثال معروف از ژن های انکوژنیک است و با افزایش کارکرد ایجاد سرطان می کند نیر دارای ژن کاذبی است که بر عکس عمل می کنند و فعالیت ژن کاذب آن انکوژنیک است یعنی عملکرد ژن اصلی را تقویت می کند.

به همین ترتیب ژن های کاذب دیگر نیز نقش های مختلفی دارند که هنوز مطالعات بر روی آنها ادامه دارد.

این دنیای زیست شناسی بقدری شگفت انگیز است و هر روز اطلاعاتی از دل آن بیرون می آید که انسان را شگفت زده می کند.

درود بر شما

برای اطلاعات بیشتر می توانید این مقاله را مطالعه کنید:

Poliseno, L., Salmena, L., Zhang, J., Carver, B., Haveman, W.J., Pandolfi, P.P., 2011. A coding-independent function of gene and pseudogene mRNAs regulates tumour biology. Nature 465, 1033–1038. doi:10.1038/nature09144.A



این خبر از طرف پایگاه زیست شناسی ایران ::: پورتال جامع آموزشی و پژوهشی
( http://www.iranbiology.ir/news/news.php?extend.325 )


زمان بازسازي صفحه :0.1578 ثانيه, 0.0327 براي هر جستجو .